
Prostat
Prostat, erkek üreme sisteminin bir parçası olan ve mesanenin hemen altında, üretrayı çevreleyen küçük bir bezdir. Yaşla birlikte bu bezde büyüme meydana gelebilir ve bu duruma iyi huylu prostat büyümesi (BPH) adı verilir. BPH, özellikle 50 yaş üzeri erkeklerde sıkça karşılaşılan, yaygın ancak genellikle zararsız bir sağlık sorunudur.
Prostat büyüdükçe, idrar yolunu sıkıştırarak idrar yapmada zorluk, sık idrara çıkma, gece idrara kalkma gibi alt üriner sistem semptomlarına yol açabilir. Her ne kadar bu durum kanserle ilişkili olmasa da, yaşam kalitesini ciddi şekilde etkileyebilir.
Semptomlar kişiden kişiye değişkenlik gösterir. Bazı bireylerde hafif seyrederken, bazı hastalarda ciddi derecede rahatsızlık verebilir. Erken tanı, tedavi başarısı açısından kritik öneme sahiptir. Günümüzde hem ilaçla hem de gerektiğinde cerrahi yöntemlerle prostat büyümesi etkili şekilde tedavi edilebilmektedir.
İyi huylu prostat büyümesi, idrar yolunu çevreleyen prostat bezinin genişlemesiyle birlikte ortaya çıkan bir dizi alt üriner sistem semptomuna (AÜSS) neden olabilir. Bu belirtiler yaşam kalitesini olumsuz etkileyebilir ve zamanla artış gösterebilir. En sık karşılaşılan belirtiler şunlardır:
İdrar yaparken zorlanma: Zayıf ya da kesintili idrar akışı
Sık idrara çıkma: Özellikle geceleri (noktüri) idrara kalkma ihtiyacı
Aniden idrar yapma isteği: Tuvalete yetişememe hissi
Mesaneyi tam boşaltamama hissi: Sürekli idrar kalıyormuş gibi rahatsızlık
İdrar yaparken yanma veya ağrı: Daha çok ileri evrelerde görülür
Bu semptomlar, her zaman prostatın büyüklüğüyle orantılı değildir. Asıl belirleyici faktör, prostatın idrar yoluna yaptığı baskı ve mesane kaslarının bu baskıya verdiği tepkidir. Bu nedenle, erken teşhis ve düzenli takip önemlidir.
İyi huylu prostat büyümesinin (BPH) kesin nedeni tam olarak bilinmemekle birlikte, yaşla birlikte meydana gelen hormonal değişimlerin bu süreçte önemli rol oynadığı düşünülmektedir. Prostat bezindeki hücrelerin zamanla çoğalması, idrar yolunun daralmasına ve alt üriner sistem semptomlarının gelişmesine neden olabilir.
BPH gelişme riskini artıran başlıca faktörler şunlardır:
İleri yaş: 50 yaş ve üzerindeki erkeklerde daha yaygın görülür.
Genetik yatkınlık: Ailesinde BPH öyküsü bulunan bireylerde risk artar.
Hormon dengesizlikleri: Testosteron ve östrojen seviyelerindeki değişiklikler BPH gelişiminde etkili olabilir.
Yaşam tarzı: Hareketsizlik, fazla kilo ve sağlıksız beslenme alışkanlıkları riski artıran unsurlardandır.
Bu faktörler göz önünde bulundurularak erken dönemde yaşam tarzı düzenlemeleri yapılması ve düzenli sağlık kontrolleriyle prostat sağlığının takip edilmesi önerilir.
Sağlığınızı Ertelemeyin ve Aklınıza Takılan Tüm Soruları Bize Sorun
Trabzon Üroloji ve Androloji Merkezi